Groenrijk 728 augustus
  1. Ellen van Dijk - glazenier

    In de rubriek over oude en nieuwe ambachten in Prinsenbeek vertelt Ellen van Dijk (24) over haar passie voor werken met glas-in-lood. Ze heeft er niet alleen haar beroep van gemaakt, maar kan er ook als kunstenares haar creativiteit in kwijt.
    • (Foto: Ellen van Dijk)
    Ellen van Dijk. (Foto's: Carman Walman, Studio Colorique)

    Door Carmen Walman

    Haar fascinatie voor glas-in-lood ontstond voor de in Prinsenbeek geboren en getogen Ellen van Dijk (24 jaar) eigenlijk per ongeluk. Ze was vol enthousiasme aan het SintLucas in Boxtel gestart met de schildersopleiding, ervan overtuigd dat dit was wat ze wilde gaan doen. Tot het moment dat ze een workshop ‘werken met glas-in-lood’ - onderdeel van de schildersopleiding - volgde. Ze was direct verkocht.

     

    Met glasscherven iets nieuws maken, het spel van glas en licht, het creatieve proces, de geschiedenis achter het te restaureren object. Ellen werd erdoor gegrepen en het liet haar niet meer los. Het ambacht heeft ze zich vervolgens eigen gemaakt aan de kunstacademie in Antwerpen en vervolgens kon ze aan de slag bij een glasatelier in Tilburg. Ellen woont sinds enige tijd samen met haar vriend Nick in de wijk Belcrum in Breda. Een wijk met vele jarendertigwoningen, waar goed te zien is dat glas-in-lood tegenwoordig weer helemaal hip en trending is.

     

    Klassiek ambacht

    Het is een klassiek ambacht, enigszins vergrijsd. Hoewel de laatste jaren steeds meer jongeren en opvallend veel vrouwen dit vak gaan leren. De techniek stamt uit de middeleeuwen en is door de jaren heen niet of nauwelijks gewijzigd. Het proces is er door de jaren heen op sommige vlakken sneller op geworden. Tegenwoordig bestaan er bijvoorbeeld computerprogramma’s voor het ontwerpen van glas-in-loodramen. De apparatuur en de gereedschappen zijn wel met de tijd meegegaan.

     

    Het proces ziet er in een notendop als volgt uit: ,,Een ontwerp maken, de kleuren uitzoeken, het glas in de juiste vormen snijden, het glas in het lood zetten (ofwel verloden), de verbindingen solderen, het glas-in-loodraam kitten.’’ Het klinkt overzichtelijk, maar het vraagt veel van een glazenier. Werken onder tijdsdruk, opperste concentratie, doorzettingsvermogen, nauwkeurigheid en creativiteit.

     

    Bij ieder project, bij iedere restauratie, laat je als het ware je handtekening achter. Bij de restauratie van bijvoorbeeld een kerkraam is het vanzelfsprekend de bedoeling dat het raam in z’n originele staat wordt teruggebracht. Toch werkt iedere glazenier het liefst aan zijn of haar eigen project. Om te voorkomen dat er in één raam verschillen zichtbaar zijn, hoe minimaal dit risico ook is. Af en toe een brandplek hoort erbij. Maar het blijft opletten. Lood is giftig. Met handschoenen aan werken en goed ventileren tijdens het werk is dan ook belangrijk.

     

    Wat kost een glas-in-loodraam? Een prijsindicatie is volgens Ellen moeilijk te geven, want dit is afhankelijk van de bewerkelijkheid, van de complexiteit van het patroon. In het vernieuwen van een glas-in-loodraam van circa 30 x 90 centimeter met een niet al te ingewikkeld patroon gaat naast het materiaal ongeveer tussen de drie á vijf uur werk zitten. Het brandschilderen van een afbeelding van een zelfde formaat is veel arbeidsintensiever. De bewerkelijkheid van brandschilderen is zeer sterk afhankelijk van het ontwerp en daardoor is een tijdsindicatie hiervoor moeilijk aan te geven.

     

    Brandschilderen

    In haar vrije tijd is Ellen in het atelier bij haar ouderlijk huis aan de Overveldsestraat in Prinsenbeek ‘eigen werk’ aan het creëren en zich verder aan het ontwikkelen. Ze heeft zich inmiddels het brandschilderen eigen gemaakt. Daar komt haar eerste liefde, die voor de schilderkunst, ook weer om de hoek kijken.

     

    Brandschilderen lijkt meer op schilderen met licht, op glas. Afbeeldingen worden laag voor laag met verf aangebracht, die zich door verhitting tussen de 600 en 700 graden Celsius vasthechten. Het is een intensief proces en vraagt veel geduld. Maar het resultaat mag er dan ook zijn. Zodra er licht door het gebrandschilderde schilderij schijnt, is het alsof dit tot leven komt. Bijgaande foto is een prachtig voorbeeld van een creatie van Ellen, waarvoor haar vriend Nick model heeft gestaan.

     

    Exposeren

    Ellen zit boordevol inspiratie en ideeën. Ze droomt ervan om meer eigen werk te creëren en dit dan te kunnen exposeren. Haar ontwikkelingen kunt u volgen via haar Instagramaccount www.instagram.com/glasatelierellen. En wie weet kunnen we haar creaties spoedig tijdens een expositie bewonderen.

     

    Voor de rubriek over oude en nieuwe ambachten gaat Carmen Walman uit Prinsenbeek op zoek naar de (bijna) vergeten en verdwenen ambachten in het dorp, maar ook naar meer hedendaagse vaardigheden in nieuwe beroepen. Bij de interviews maakt ze mooie foto's van de Prinsenbeekse ambachtslieden. Mensen die een ambacht uitoefenen, en die dat leuk zouden vinden, kunnen worden aangemeld voor een interview. Dat kan via redactie@prinsenbeeknieuws.nl.

    Woensdag 04 november 2020
    Prinsenbeekambachtglazenierkunstenaarbrandschilderen
    • (Foto: Ellen van Dijk)
    Ellen van Dijk. (Foto's: Carman Walman, Studio Colorique)
    0
    Reacties